Merak duygusu güçlü olan insanoğlunun en büyük özelliklerinden biri de öğrenme merakı! Doğduğumuz günden beri öğrenmek ve öğrendiklerimizi uygulamak arasında geçen bir sürecin içinde yer alıyoruz. Sürekli bir öğrenme içindeyiz, fakat bununla birlikte öğrenmelerimizin etkin ve kalıcı olmasını sağlamak bizim için oldukça önemli. Peki bunu nasıl yapacağız?
Zihnimizde pek çok şeyi depolarız ve bunu yaptığımızın farkında olmayız. Bu süreci bilinçli yürüterek öğrenmelerimizi etkin hale getirebiliriz, tıpkı bir kütüphaneyi düzenlemek gibi. Zihnimizi farkında olarak düzenlersek, öğrenme sürecini bilinçli yürüterek öğrenmelerimizi etkin hale getirebiliriz.
Etkili öğrenmeyi gerçekleştirmenin yolu, bilgileri hafızaya doğru yerleştirmekten geçer. Hepimizin “Ben bunu nereden biliyorum? Ne zaman öğrendim” dediği zamanlar olmuştur. Bunu yaşamamızın nedeni zihnimizin biz farkında olmadan çeşitli yollarla bilgiyi kodlamasıdır. Ne yazık ki zihin bunu her zaman yapmaz, hatta bilinçli olarak yapmaz, bu sebeple zihnimize biraz yardımcı olmamız gerekir. Bunun için de öğrenme yöntemleri dediğimiz yöntemler geliştiririz.
Bu yöntemlerin kesin kuralları yoktur, çünkü öğrenme aslında kişiseldir. Her birey öncelikle kendi öğrenme yöntemini iyi tespit etmeli. Nasıl öğrendiğini keşfeden birey, bunun üzerinde deneme yanılma metotları ile kendine özgü bir yol haritası çizmeli ki koçluk çalışmalarımızda bu konuda destek verdiğimizi hatırlatmak isterim…
Yaşamın her alanında öğrenme var dedik ve bu süreç “beşikten mezara” kadar uzun bir yolculuk. Bu yolculukta en kıymetli yol haritası; “kendini keşfetmek”. Bu keşifle bazı modelleri kendine uyarlamak kalıcı ve etkin öğrenmeyi sağlayacaktır.
Etkili öğrenme yöntemlerinden bazılarını şu şekilde sıralayabiliriz…
En çok kullanılan etkili öğrenme teknikleri şunlardır:
Kalemle Vurgulama Tekniği: Kalemle vurgulama tekniği, bireyin okuduğu metinde aklında kalması gereken çarpıcı noktaları özel olarak belirtmesi anlamına gelir. Kişi, psikolojik olarak bir bütün içerisinde farklı renklerle gördüğü metni diğerlerine kıyasla daha fazla akılda tutmaya eğilimlidir. Özellikle renkli kalemlerle önemli yerlerin işaretlenmesi görsel öğrenciler için güzel bir tekniktir.
Anahtar Kelime Tekniği: Anahtar kelime tekniği, kişinin bir konu hakkında bilgi edinirken akılda kalması gereken kelimeleri farklı bir kağıt üzerine yazmasıdır. Anahtar kelimeler, beyin tarafından algılandığında ait olduğu konunun tamamını anımsatma işlevi gerçekleştirir.Ezberleme çalışmalarında kullanılan etkili bir tekniktir.
Özet Çıkarma Tekniği: Özet çıkarma tekniği, öğrenilmesi gereken konuyu yüksek odaklı bir biçimde okuduktan sonra başka bir kağıda çalışılan konunun ana hatlarıyla yazılmasıdır. Özet çıkarma tekniği sayesinde kişiler, öğrenilmesi gereken konu dokümanlarının tamamını tekrar tekrar okumak zorunda kalmazlar. Genellikle sözel dersleri çalışmada kullanılan bir tekniktir.
Zihinsel Şema Tekniği: Zihinsel şema tekniği, konuyu özümsemesi gereken bireyin dokümanları okuduktan sonra zihninde konuya dair kısayollar oluşturmasıdır. Bu kısayollar, kişinin konuyu kalıcı şekilde öğrenmesini sağlar. Zihinsel şema oluşturmak öğrenme teknikleri içerisinde en kısa sürede etki eden yöntemdir. Zihin haritaları şeklinde çeşitli hafıza teknikleri kullanılarak yapılan etkili bir öğrenme tekniğidir.
Pratiğe Dökme Tekniği: Pratiğe dökme tekniği, öğrenilecek olan bir olgunun teorik kısmını kavradıktan sonra teorileri uygulama işlemidir. Kişi, bilgileri teorik açıdan öğrenmiş olsa da öğrendiklerini uygulayıp deneyim kazanır. Deneyim kazanmak kalıcı ve etkili öğrenmenin en önemli hususlarındandır.
Aralıklı Çalışma Tekniği: Aralıklı çalışma tekniği, öğrenme sürecinde her adımın mola vererek sürdürülmesidir. Birey, konu kapsamının tamamını aynı anda öğrenmeye çalışmak yerine konuyu parçalara bölerek öğrenir. Bu sayede konu hakkında adım adım ve tam öğrenme sağlanır… Bu çalışma tekniğinde belirli aralıklarla tekrar ve ders değiştirerek öğrenme kalıcı hafızanın hızlandırılması açısından çok önemli bir tekniktir. Bir başka yazımızda bu konuya ilave olarak; POMODORO öğrenme tekniğinden de bahsedeceğiz…
Analiz Etme Tekniği: Öğrenilecek konuyu detaylı şekilde açıklamak, yorumlamak çıkarımlar yapmak…
Düzenleme Tekniği: Bilgiler zihnimizde her zaman bir düzen içinde oluşmazlar. Onları harita, grafik, çizelge gibi öğelerle genel bir çerçeve içine almak aralarındaki bağlantıları göstererek algılamayı kolaylaştırır.
Not Tutma Tekniği: Kodlamayı kolaylaştırmak için uygulayabileceğimiz bir diğer yöntem de not tutmadır. Öğrenmeyi bir kişiden dinleyerek gerçekleştiriyorsak not tutmak daha iyi odaklanmamıza ve hafızaya atılacak bilgilerin görünür olmasına yardımcı olur. Ancak süreç esnasında hızlı bir şekilde not alırken bilgileri genellikle olduğu şekliyle kâğıda aktarırız. Bu nedenle tutulan notlar ders sonrasında tekrar düzenlenmeli.
Önemli Bilgiyi Seçme Tekniği: Çalıştığımız konu içerisinde bağlantılar kurmamızı kolaylaştıracak belli bilgiler bulunur. Bunlar, ders esnasında ya da metin içinde genellikle belirgin hale getirilirler. (Bir öğretmenin “Burası önemli” demesi veya metinde bir cümlenin altı çizili yer alması gibi) Önemli bilgiler ayırt edici şekilde sunulmamışsa konunun ana fikrine ulaşmaya çalışmak da etkili olur.
Özetleme Tekniği :Bir konuyu öğrenmeye çalıştığımızda gerçekten işimize yarayacak bilgilerle birlikte bir sürü gereksiz detayla da karşılaşırız. Özetleme yaparak konuyu, ana fikri ve onu destekleyen eklemelerle kısaltabilir ve daha kolay anlaşabilir hale getirebiliriz.
BU TEKNİKLERDEN HANGİSİ SİZE UYGUNSA DENEYEREK KENDİNİZE UYGUN ÖĞRENME TEKNİĞİNİZİ GELİŞTİREBİLİRSİNİZ…
Bir sonraki yazımızda öğrenmede kendimizi tanıma “öğrenme modellerini” konuşacağız…
Kadınlara özel Telegram kanalımıza katılarak ipuçları ve ücretsiz / ücretli atölyelerimiz hakkında da bilgi alabilirsiniz. Hemen katılmak için tıklayın!